Poznań, 9 czerwca 2020 r.
Nr sprawy: Or-II.0003.1.169.2020

Pan 
Andrzej Rataj
Radny Miasta Poznania

Nr rej.: 090620-3336

Szanowny Panie Radny,
odpowiadając na otrzymaną za pośrednictwem Przewodniczącego Rady Miasta Poznania pismem z dnia 29 maja br. i przekazaną mi przez Prezydenta Miasta Poznania do rozpatrzenia interpelację Pana Radnego w sprawie zbiorników w parkach do gromadzenia wody opadowej w celu wykorzystywania jej do podlewania roślin, uprzejmie wyjaśniam:
Aktualnie obserwuje się zmianę warunków atmosferycznych i hydrologicznych, szczególnie na terenie Polski Zachodniej i Centralnej, wiążącą się z jednej strony z takimi zjawiskami, jak nieregularne, gwałtowne, nawalne deszcze, sprzyjające dużym wezbraniom w zlewniach rzek, a z drugiej strony ze zjawiskiem stepowienia. Oba zjawiska są ze sobą ściśle powiązane. Brak regularnych i długotrwałych deszczy wpływa negatywnie na uwodnienie gruntu, a krótkotrwały i nawalny deszcz szybko spływa 
z terenów, na które spadł, nie przynosząc właściwych rezultatów. Zjawiska te można obserwować szczególnie na terenach miejskich, które są mocno utwardzone i uszczelnione i nie posiadają rozbudowanych systemów błękitno-zielonej infrastruktury, w związku z czym woda opadowa zamiast pozostać w miejscu opadu spływa kanalizacją deszczową bezpośrednio do rzeki tworząc zagrożenie dużego wezbrania wody w dolinach rzecznych lub przeciążenia kanalizacji deszczowej, co skutkuje lokalnymi podtopieniami. Aby temu zapobiec konieczne jest zatrzymanie wód opadowych w miejscu opadu, retencjonując ją, podczyszczając i umożliwiając powolną infiltrację w głąb profilu glebowego. Doskonałym przykładem takich rozwiązań są zrównoważone systemy zagospodarowania wód opadowych (Sustainable Urban Drainage Systems, SUDS), zalecane w wielu krajach UE i w Stanach Zjednoczonych. Naśladują one naturalne procesy występujące w środowisku przyrodniczym (przykład w załączniku). 

Jednym z głównych problemów gospodarki wodami opadowymi na terenach zurbanizowanych jest uszczelnienie terenów i zbyt szybki transport wód do odbiornika, którym często jest rzeka. Jedynymi naturalnymi przestrzeniami, zdolnymi do retencji wód opadowych są powierzchnie biologicznie czynne (lasy, parki, zieleńce). Przy czym są to tereny, które mogą przyjmować wyłącznie wody czyste lub wcześniej podczyszczone, a sama ich powierzchnia jest zdolna do retencji wód opadowych za pomocą roślinności i rozbudowanych systemów korzeniowych drzew. W przypadku terenów biologicznie czynnych w znikomym stopniu występuje zjawisko spływu powierzchniowego wód opadowych, więc na tych terenach nie tworzą się długotrwałe zastoiska, a woda swobodnie infiltruje w głąb gruntu. 
W wyjątkowych przypadkach gdy w gruncie zalegają warstwy nieprzepuszczalne należy usankcjonować charakter tego miejsca i podtrzymać naturalnie wytworzony zbiornik lub teren podmokły, który będzie spełniał funkcje przyrodnicze i stanowił enklawę bioróżnorodności.
Zważywszy na powyższe, systemy retencjonowania i podczyszczania wód opadowych powinny głównie znajdować się wokół dużych połaci uszczelnionych, np. wielkopowierzchniowych parkingów, połaci dachowych, czy głównych arterii. Lokalne zatrzymanie i podczyszczenie wód opadowych doprowadziłoby do ogólnego podniesienia poziomu wód gruntowych, co pozwoliłoby w pewnym stopniu zniwelować zjawisko suszy w mieście.
Informuję również, że aktualnie na terenie miejskich parków nie znajdują się zbiorniki gromadzące wody opadowe. W parkach i zieleńcach występują jedynie zbiorniki wodne spełniające funkcje przyrodnicze lub estetyczne. Zarząd Zieleni Miejskiej prowadzi monitoring terenów wymagających zrównoważonego uregulowania warunków wodnych - między innymi w parku Szelągowskim, parku Rataje i parku Wodziczki, gdzie zostały już podjęte prace projektowe mające na celu zagospodarowanie wód opadowych i spowolnienie ich odpływu przez zatrzymanie wód w miejscu opadu.
Z wyrazami szacunku
Z up. Prezydenta Miasta
(-) Mariusz Wiśniewski
Z-ca Prezydenta Miasta Poznania

Do wiadomości:
Przewodniczący Rady Miasta